భారత ఆర్థిక వ్యవస్థకు సంబంధించి రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా తాజాగా కీలక గణాంకాలను వెల్లడించింది. దేశ విదేశీ మారక నిల్వలు మరోసారి ఆల్టైమ్ రికార్డు స్థాయికి చేరాయి. ఆగస్టు 28తో ముగిసిన వారంలో RBI Forex Reserves ఏకంగా 11.475 బిలియన్ డాలర్లు పెరిగి 740.803 బిలియన్ డాలర్లకు చేరాయి. అంతకుముందు వారంలో కూడా నిల్వలు 12.422 బిలియన్ డాలర్లు పెరిగి 729.328 బిలియన్ డాలర్లకు చేరిన విషయం తెలిసిందే.
RBI Forex Reserves ఎందుకు పెరిగాయి?
ఈసారి విదేశీ మారక నిల్వలు పెరగడానికి ప్రధాన కారణాల్లో RBI చేపట్టిన ప్రత్యేక విదేశీ కరెన్సీ పథకాలు ఒకటి. ముఖ్యంగా విదేశీ కరెన్సీ నాన్-రెసిడెంట్ బ్యాంక్ డిపాజిట్లు, ఇతర విదేశీ కరెన్సీ సమీకరణ మార్గాల ద్వారా భారత బ్యాంకింగ్ వ్యవస్థలో భారీగా డాలర్లు వచ్చాయి.
ఆగస్టు చివరి నాటికి RBI ప్రత్యేక స్వాప్ సౌకర్యాల ద్వారా మొత్తం 136.38 బిలియన్ డాలర్ల విదేశీ కరెన్సీ నిధులు సమీకరించినట్లు సమాచారం. ఇందులో FCNR(B) డిపాజిట్ల ద్వారా 127.23 బిలియన్ డాలర్లు రావడం గమనార్హం. మిగిలిన మొత్తంలో విదేశీ కరెన్సీ రుణాలు, ఎక్స్టర్నల్ కమర్షియల్ బారోయింగ్స్ ఉన్నాయి.
FCNR(B) డిపాజిట్లు అంటే ఏమిటి?
FCNR(B) అంటే Foreign Currency Non-Resident Bank Deposit. విదేశాల్లో నివసిస్తున్న భారతీయులు విదేశీ కరెన్సీలో బ్యాంకుల్లో డిపాజిట్ చేసే సౌకర్యం ఇది. RBI ప్రత్యేక చర్యల ద్వారా ఈ మార్గంలో నిధులను ఆకర్షించడంతో బ్యాంకింగ్ వ్యవస్థలోకి భారీగా విదేశీ కరెన్సీ ప్రవాహం వచ్చింది.
ఈ పథకానికి ఊహించిన దానికంటే ఎక్కువ స్పందన రావడంతో డిపాజిట్ సమీకరణ ప్రక్రియను నిర్ణయించిన గడువు కంటే ముందే ముగించినట్లు నివేదికలు వెల్లడించాయి.
విదేశీ మారక నిల్వల్లో ఏం ఉంది?
RBI తాజా గణాంకాల ప్రకారం ఆగస్టు 28 నాటికి భారత మొత్తం విదేశీ మారక నిల్వలు 740.80 బిలియన్ డాలర్లుగా ఉన్నాయి. ఇందులో ప్రధాన భాగమైన Foreign Currency Assets 600.67 బిలియన్ డాలర్లకు చేరాయి. వారంలో ఇవి 9.337 బిలియన్ డాలర్లు పెరిగాయి.
అదే సమయంలో బంగారం నిల్వలు 2.191 బిలియన్ డాలర్లు పెరిగి 116.409 బిలియన్ డాలర్లకు చేరాయి. SDRs విలువ 18.81 బిలియన్ డాలర్లుగా ఉండగా, IMFలోని రిజర్వ్ ట్రాంచ్ పొజిషన్ 4.914 బిలియన్ డాలర్లుగా నమోదైంది.
రూపాయికి ఎంత ప్రయోజనం?
విదేశీ మారక నిల్వలు పెరగడం వల్ల అవసరమైన సమయంలో RBIకి కరెన్సీ మార్కెట్లో జోక్యం చేసుకునే సామర్థ్యం పెరుగుతుంది. ముఖ్యంగా రూపాయిపై ఒత్తిడి పెరిగినప్పుడు డాలర్లను విక్రయించడం ద్వారా మార్కెట్లో స్థిరత్వం తీసుకురావడానికి ఈ నిల్వలు ఉపయోగపడతాయి.
ఇటీవల భారీ విదేశీ కరెన్సీ ప్రవాహాల నేపథ్యంలో రూపాయి కూడా బలపడింది. సెప్టెంబర్ 3న రూపాయి రెండు నెలల గరిష్ఠ స్థాయికి చేరినట్లు Reuters నివేదించింది. అయితే అధిక క్రూడ్ ఆయిల్ ధరలు, అంతర్జాతీయ భౌగోళిక పరిస్థితులు వంటి అంశాలు భవిష్యత్తులో రూపాయిపై ఒత్తిడి కలిగించే అవకాశం కూడా ఉంది.
RBIకి మరో సవాలు.. బ్యాంకుల్లో భారీ లిక్విడిటీ
విదేశీ కరెన్సీ ప్రవాహం మరో ప్రభావాన్ని కూడా చూపించింది. ఈ నిధులు బ్యాంకింగ్ వ్యవస్థలో రూపాయి లిక్విడిటీని పెంచాయి. సెప్టెంబర్ 3 నాటికి బ్యాంకింగ్ వ్యవస్థలో అదనపు లిక్విడిటీ సుమారు రూ.10.3 లక్షల కోట్లకు చేరినట్లు Reuters తెలిపింది.
ఈ అదనపు నగదు ప్రభావాన్ని నియంత్రించేందుకు RBI సెప్టెంబర్ 7న రూ.7 లక్షల కోట్ల 30 రోజుల Variable Rate Reverse Repo auction నిర్వహించనుంది. బ్యాంకుల వద్ద ఉన్న అదనపు నిధులను తిరిగి RBI వ్యవస్థలోకి తీసుకోవడం దీని ప్రధాన ఉద్దేశం.
భారత్కు ఇది ఎందుకు కీలకం?
రికార్డు స్థాయిలో ఉన్న RBI Forex Reserves దేశానికి బాహ్య ఆర్థిక ఒత్తిళ్లను ఎదుర్కొనే అదనపు రక్షణగా పనిచేస్తాయి. దిగుమతుల చెల్లింపులు, కరెన్సీ మార్కెట్ స్థిరీకరణ, అంతర్జాతీయ ఆర్థిక అనిశ్చితి వంటి పరిస్థితుల్లో భారీ నిల్వలు కీలకమైన బఫర్గా ఉంటాయి.
అయితే తాజా పెరుగుదలలో ఒక ముఖ్యమైన భాగం ప్రత్యేకంగా ఆకర్షించిన విదేశీ కరెన్సీ నిధుల వల్ల వచ్చినదని గుర్తుంచుకోవాలి. కాబట్టి ఈ రికార్డు స్థాయిని చూసి మొత్తం విదేశీ పెట్టుబడులు శాశ్వతంగా పెరిగాయని భావించడం సరికాదు.
ప్రస్తుతం RBI ముందున్న ప్రధాన లక్ష్యం ఒకవైపు ఈ భారీ విదేశీ కరెన్సీ నిల్వలను సమర్థంగా నిర్వహించడం, మరోవైపు బ్యాంకింగ్ వ్యవస్థలో పెరిగిన లిక్విడిటీని నియంత్రించడం. రాబోయే వారాల్లో రూపాయి కదలికలు, RBI చర్యలు, విదేశీ నిధుల ప్రవాహం కీలకంగా మారనున్నాయి.
Read More: Read Today’s E-paper News in Telugu
